Περίληψη

Μάθε τι είναι το Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής που αντικατέστησε το χαρτόσημο από 1η Δεκεμβρίου 2024, ποιες συναλλαγές φορολογούνται και με ποιους συντελεστές

Αν έχεις ακούσει κάπου τον όρο «ψηφιακό τέλος» και δεν ξέρεις τι ακριβώς είναι, δεν είσαι ο μόνος. Πρόκειται για τον νέο φόρο που από την 1η Δεκεμβρίου 2024 αντικατέστησε ένα από τα πιο παλιά φορολογικά «κατάλοιπα» του ελληνικού δικαίου: το τέλος χαρτοσήμου, που ίσχυε από το 1931. Με τον Νόμο 5135/2024 (ΦΕΚ Α’ 147/16.09.2024), αλλά και με την κωδικοποίησή του στον Ν. 5177/2025, το τοπίο άλλαξε. Ο νέος φόρος ονομάζεται Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής, συντομογραφικά ΨΤΣ, και η λογική του είναι ίδια με το χαρτόσημο: φορολογεί ορισμένες συναλλαγές και συμβάσεις, μόνο που πλέον δηλώνεται και αποδίδεται αποκλειστικά ψηφιακά.

Τι ακριβώς είναι το Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής

Το ΨΤΣ είναι ένας έμμεσος φόρος που επιβάλλεται σε συγκεκριμένες κατηγορίες πράξεων και συμβάσεων, ανεξαρτήτως αν αυτές συνάφθηκαν στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό, αρκεί τουλάχιστον ένας από τους συμβαλλόμενους να έχει φορολογική κατοικία ή μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα. Δεν είναι ΦΠΑ, δεν σχετίζεται με το εισόδημα, είναι απλώς ένα τέλος στη σύναψη ή εκτέλεση της πράξης.

Υπάρχουν δύο μορφές: το αναλογικό τέλος, που υπολογίζεται ως ποσοστό επί της αξίας της συναλλαγής, και το πάγιο τέλος, που αφορά διοικητικές πράξεις όπως η έκδοση αδειών και εγγράφων.

Ποιες συναλλαγές υπάγονται

Οι κύριες κατηγορίες που επιβαρύνονται με ΨΤΣ είναι τρεις.

Η πρώτη αφορά μισθώσεις ακινήτων για επαγγελματική χρήση. Αν νοικιάζεις χώρο για να ασκείς επαγγελματική δραστηριότητα και το μίσθωμα δεν έχει ενταχθεί σε ΦΠΑ, τότε πληρώνεις ΨΤΣ. Η μίσθωση κατοικίας δεν επιβαρύνεται.

Η δεύτερη αφορά δάνεια εκτός τραπεζικού συστήματος. Τα δάνεια μεταξύ ιδιωτών, μεταξύ εταιρειών ή μεταξύ ιδιωτών και εταιρειών, υπόκεινται σε ΨΤΣ εφόσον δεν χορηγούνται από πιστωτικό ίδρυμα. Το ανώτατο όριο του τέλους ανά δανειακή σύμβαση ορίζεται στα 150.000 ευρώ.

Η τρίτη αφορά αλληλόχρεους, τρεχούμενους και δοσοληπτικούς λογαριασμούς. Εφόσον δεν εμπλέκεται πιστωτικό ίδρυμα, αυτοί οι λογαριασμοί φορολογούνται επί του μεγαλύτερου χρεωστικού ή πιστωτικού υπολοίπου της χρήσης, εξαιρουμένων τόκων και μεταφερόμενων υπολοίπων.

Επιπλέον, επιβαρύνονται τα πινάκια επιταγών που κατατίθενται σε ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα για είσπραξη, ενεχυρίαση ή φύλαξη, καθώς και η εγγραφή υποθήκης ή η τροπή προσημείωσης σε υποθήκη βάσει νόμου ή δικαστικής απόφασης.

Τι δεν φορολογείται

Έχει σημασία να γνωρίζεις τι εξαιρείται. Δεν υπάγεται σε ΨΤΣ κάθε συναλλαγή με πιστωτικά ιδρύματα (ελληνικά ή αλλοδαπά). Επίσης εξαιρούνται leasing, factoring, συμβόλαια παραγώγων, repos, δανεισμός τίτλων και πωλήσεις επί πιστώσει που υπάγονται ήδη σε ΦΠΑ ή Φόρο Μεταβίβασης Ακινήτων. Διατηρούνται επίσης όλες οι απαλλαγές που ίσχυαν για το τέλος χαρτοσήμου, οι οποίες πλέον λογίζονται ως απαλλαγές από το ΨΤΣ.

Οι συντελεστές με μια ματιά

Το ΨΤΣ έχει τέσσερις συντελεστές: 3,60%, 2,40%, 1,20% και 0,30%.

Ο συντελεστής 3,60% είναι ο πιο συνηθισμένος και επιβάλλεται σε μισθώσεις ακινήτων για επαγγελματική χρήση, σε δάνεια μεταξύ ιδιωτών, σε τόκους υπερημερίας και σε κάθε συναλλαγή όπου ένα μέρος είναι Δημόσιο, Δήμος ή ΝΠΔΔ χωρίς επιχειρηματική ιδιότητα.

Ο συντελεστής 2,40% αφορά συναλλαγές μεταξύ επιχειρηματιών ή συμβάσεις όπου τουλάχιστον ένα μέρος είναι κεφαλαιουχική ή προσωπική εταιρεία, εφόσον η πράξη αφορά επιχειρηματική δραστηριότητα.

Ο συντελεστής 1,20% αφορά τρεχούμενους λογαριασμούς κεφαλαιουχικών και προσωπικών εταιρειών, μισθώσεις πάνω από 9 έτη που μεταγράφονται στο κτηματολόγιο (πάγιο τέλος επί του συνόλου των μισθωμάτων), καθώς και ορισμένες περιπτώσεις καταθέσεων και αναλήψεων.

Ο συντελεστής 0,30% (3‰) αφορά αποκλειστικά τα πινάκια επιταγών που κατατίθενται σε πιστωτικά ιδρύματα.

Ποιος υποχρεούται και πότε

Υπόχρεος για την υποβολή της δήλωσης και την απόδοση του τέλους είναι συνήθως αυτός που πραγματοποιεί την πράξη ή συνάπτει τη σύμβαση. Στις μισθώσεις, η απόδοση γίνεται μέσω της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος. Στα δάνεια, η δήλωση υποβάλλεται έως το τέλος του επόμενου μήνα από τον μήνα που πραγματοποιήθηκε η συναλλαγή. Για τρεχούμενους λογαριασμούς, η δήλωση υποβάλλεται εντός του πρώτου μήνα του επόμενου φορολογικού έτους.

Στις συναλλαγές με το Δημόσιο, το τέλος καταβάλλεται ηλεκτρονικά πριν από την κατάρτιση ή την έκδοση της πράξης.

Τι αλλάζει σε σχέση με το παλιό χαρτόσημο

Η βασική αλλαγή είναι στο πλαίσιο: από φυσική αποστολή και χαρτί, πάμε σε αμιγώς ψηφιακή διαδικασία μέσω ΑΑΔΕ. Ταυτόχρονα, καταργήθηκαν περισσότερες από 600 συναλλαγές που παλιά υπόκειντο σε χαρτόσημο, κυρίως παράβολα για επαγγελματικές άδειες, πιστοποιητικά και άλλες διοικητικές πράξεις. Ο αριθμός των υπαγόμενων περιπτώσεων μειώθηκε σημαντικά, αλλά όσες παρέμειναν, κωδικοποιήθηκαν και αποσαφηνίστηκαν.

Σημαντική καινοτομία είναι και το ότι κάθε απόληψη σε σύμβαση ανοιχτού δανεισμού λογίζεται ως ξεχωριστό δάνειο, με συνέπεια να απαιτείται ξεχωριστή δήλωση και απόδοση για κάθε απόληψη. Επίσης, η τροποποίηση σύμβασης επιβαρύνεται με ΨΤΣ μόνο στο ποσό κατά το οποίο αυξάνεται η αξία της αρχικής σύμβασης.

Συχνές ερωτήσεις